then 'Add to home screen'
then 'Add to home screen'
بررسی آمارهای رسمی عملکرد مالی دولت نشان میدهد درآمد مالیاتی کشور در دو ماهه نخست سال ۱۴۰۵ با افت قابل توجهی نسبت به مدت مشابه سال گذشته مواجه شده است. بر اساس دادههای منتشرشده، مجموع درآمدهای مالیاتی وصولشده تا پایان اردیبهشت امسال به حدود ۱۵۲ هزار میلیارد تومان (همت) رسیده که در مقایسه با ۲۱۶ همت در دو ماهه نخست سال ۱۴۰۴، کاهش ۲۹.۵ درصدی را نشان میدهد.
این در حالی است که درآمد مالیاتی دولت طی سالهای اخیر روندی کاملاً صعودی داشته است؛ بهطوریکه درآمد مالیاتی دو ماهه نخست سال از ۶۱ همت در سال ۱۴۰۱ به ۸۹ همت در سال ۱۴۰۲ و سپس ۱۲۵ همت در سال ۱۴۰۳ افزایش یافت و در سال ۱۴۰۴ به رکورد ۲۱۶ همت رسید. اما در سال جاری این روند متوقف شده و نخستین افت جدی درآمدهای مالیاتی در چند سال اخیر به ثبت رسیده است.
سهم هر پایه مالیاتی از درآمد دولت
بررسی جزئیات درآمدهای مالیاتی در دو ماهه نخست ۱۴۰۵ نشان میدهد:
- مالیات اشخاص حقوقی: ۶۷.۸ همت
- مالیات بر کالاها و خدمات: ۵۴.۸ همت
- مالیات بر درآمدها: ۲۴.۷ همت
- مالیات بر ثروت: ۴.۹ همت
این ارقام نشان میدهد بیش از ۸۰ درصد درآمد مالیاتی دولت همچنان از دو محل «اشخاص حقوقی» و «مالیات بر کالاها و خدمات» تأمین میشود.
مالیات شرکتها همچنان در صدر
به گزارش نورترازان معین، دادههای عملکرد مالیاتی که معاونت پژوهشی مرکز آموزش، پژوهش و برنامهریزی مالیاتی در گزارش عملکرد درآمدهای مالیاتی کل کشور طی دو ماهه نخست سال ۱۴۰۵ منتشر کرده است، نشان میدهد مالیات اشخاص حقوقی غیردولتی با ۵۵.۷ همت بزرگترین منبع درآمد مالیاتی دولت بوده است. این رقم به تنهایی حدود ۳۷ درصد کل درآمدهای مالیاتی کشور را تشکیل میدهد.
پس از آن، مالیات بر ارزش افزوده با ۲۹.۷ همت قرار دارد که سهمی نزدیک به ۲۰ درصد کل درآمدهای مالیاتی کشور را به خود اختصاص داده است.
همچنین درآمد دولت از مالیات حقوق کارکنان بخش خصوصی ۱۳.۵ همت بوده که تقریباً سه برابر مالیات وصولشده از حقوق کارکنان بخش عمومی است. این موضوع نشان میدهد بخش خصوصی همچنان نقش پررنگتری در تأمین درآمدهای مالیاتی کشور ایفا میکند.
سهم ناچیز مالیات بر ثروت
یکی از نکات قابل توجه در آمارهای منتشرشده، سهم محدود مالیات بر ثروت در ساختار درآمد مالیاتی است. مجموع درآمد حاصل از این پایه مالیاتی تنها ۴.۹ همت بوده که کمتر از ۳ درصد کل درآمدهای مالیاتی دولت را شامل میشود.
این موضوع نشان میدهد بخش عمده درآمدهای مالیاتی کشور همچنان بر پایه فعالیتهای اقتصادی، تولید، مصرف و درآمد اشخاص و شرکتها استوار است و سهم مالیاتهای مبتنی بر ثروت همچنان محدود باقی مانده است.
علت افت درآمد مالیاتی چیست؟
کارشناسان چند عامل را در کاهش درآمدهای مالیاتی سال جاری مؤثر میدانند:
- کاهش سطح فعالیتهای اقتصادی در برخی بخشها
- آثار ناشی از جنگ ۴۰ روزه اخیر و اختلال در فعالیت بنگاهها
- جابهجایی زمانی وصول برخی درآمدهای مالیاتی
- تأخیر در رسیدگی و وصول پروندههای مالیاتی
- کاهش حجم معاملات و فعالیتهای تجاری در ماههای ابتدایی سال
با این حال باید توجه داشت که بخش مهمی از درآمدهای مالیاتی دولت معمولاً در نیمه دوم سال و پس از رسیدگی به اظهارنامههای مالیاتی وصول میشود؛ بنابراین برای ارزیابی دقیقتر عملکرد مالیاتی سال ۱۴۰۵ باید آمار ماههای آینده نیز مورد بررسی قرار گیرد.
جمعبندی
اگرچه درآمدهای مالیاتی دولت در دو ماهه نخست سال ۱۴۰۵ نسبت به سال گذشته حدود ۳۰ درصد کاهش یافته است، اما ترکیب درآمدها نشان میدهد بار اصلی تأمین مالیات همچنان بر دوش شرکتها، فعالان اقتصادی و مالیات بر ارزش افزوده قرار دارد. استمرار این روند میتواند بر تحقق منابع بودجهای دولت اثرگذار باشد و از همین رو عملکرد مالیاتی ماههای آینده از اهمیت ویژهای برای سیاستگذاران اقتصادی برخوردار خواهد بود.
نظری یافت نشد